Custom Search

บทความที่ได้รับความนิยม

Translate

วันศุกร์ที่ 26 เมษายน พ.ศ. 2556

ตำนานส้วมคอห่าน (lavatory with septic tanks)

ส้วมคอห่าน lavatory with septic tanks

พระยานครพระราม (สวัสดิ์ มหากายี) อดีตสมุหเทศาภิบาล ผู้สำเร็จราชการมณฑลพิษณุโลก เป็นผู้ประดิษฐ์ “ส้วมคอหงษ์ หรือ คอห่าน” เมื่อ ปี พ.ศ. ๒๔๖๗ ขณะดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัดสวรรคโลกและจังหวัดอุตรดิตถ์ ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่รัฐบาลร่วมมือกับมูลนิธิร็อกกี้เฟลเลอร์ทำโครงการปราบ โรคพยาธิปากขอ และรณรงค์ให้ราษฎรทั่วประเทศใช้ส้วม

ส้วมที่ใช้กันในช่วงเวลานั้นเป็นส้วมหลุมและส้วมถังเท ซึ่งมีกลิ่นเหม็นและป้องกันแมลงวันได้ไม่ดี พระยานครพระรามได้คิดค้นลองทำส้วมหลายแบบ ในที่สุดได้ทดลองทำหัวส้วมที่ช่องปล่อยทิ้งของเสียด้านใต้โถมีลักษณะเป็นท่อ กลมที่โค้งกลับขึ้นด้านบน จึงสามารถขังน้ำไว้ในคอท่อนั้นได้ ส้วมชนิดนี้ใช้น้ำราดให้อุจจาระตกลงไปในบ่อฝังอยู่ใต้ดิน แมลงวันตามลงไปไม่ได้เพราะติดน้ำกั้นอยู่ อุจจาระและน้ำในบ่อจะไหลซึมลงไปในดิน จึงเรียกวิธีการนี้ว่า “ส้วมซึม”

วิธีการนั่งขี้ส้วมคอห่าน
ระบบส้วมซึมในระยะแรกมีข้อเสียตรงน้ำอุจจาระที่ซึมสู่พื้น ดินเป็นตัวการแพร่เชื้อโรคได้ ต่อมามีการปรับปรุงเป็นระบบบ่อเกรอะบ่อซึม โดยบ่อที่ฝังใต้ดินมักทำจากคอนกรีต แบ่งออกเป็น ๒ ห้องหรือมากกว่า ใช้สำหรับรับอุจจาระจากโถส้วม มีน้ำและแบคทีเรียเป็นตัวย่อยสลาย มีบ่อกรองที่เรียกว่าบ่อเกรอะ แล้วระบายน้ำสู่บ่อซึม ระบบนี้ดีกว่าบ่อซึมแต่ก็ยังไม่ปลอดภัยเต็มที่

หัวส้วมแบบคอห่านและระบบบ่อเกรอะบ่อซึม ซึ่งคนทั่วไปเรียกกันว่า “ส้วมซึม” ได้ เข้ามาแทนที่การใช้ส้วมหลุม ส้วมถังเท ช่วยให้การขับถ่ายในส้วมมีความสะดวกสบายมากขึ้น ด้วยราคาค่าก่อสร้างที่ไม่แพงนัก และยังมีใช้อย่างแพร่หลายในปัจจุบัน

คอห่าน (หรือคอหงษ์) ที่ประดิษฐ์ขึ้นเอง แต่ก็ช่วยเรื่องกลิ่นได้ดี 

      หรือจะมาถ่ายทุกข์ในรูปแบบของ “ธรณีส้วม” ที่มีลักษณะหน้าตาคล้ายคลึงกับรูปบ้าน แต่กลับไม่ได้ใช้สำหรับนอนเอนกาย แต่เป็นที่สำหรับทิ้งระเบิดลูกเล็กลูกใหญ่ที่ปิดบังได้แค่ร่างกายส่วนล่างเพื่อไม่ให้ประเจิดประเจ้อนัก และยังได้เห็นหน้าค่าตากันอย่างถนัดถนี่ ไม่ว่าจะหันไปสบตากับคนข้างๆ หรือจะทักทายกับคนข้างนอกก็ได้ด้วย
     
       จนกระทั่งพัฒนามาถึง “โถสุขภัณฑ์แบบนั่งราบ” แบบแท้งก์น้ำสูง หรือจะเรียกว่าเป็นส้วมแบบชักโครกในสมัยแรก ที่ได้รับความนิยมในวังต่างๆ ตั้งแต่ปลายรัชสมัยรัชกาลที่ 5 เป็นต้นมา มีกลไกดึงโซ่ปล่อยน้ำจากถังพักน้ำที่อยู่สูงเหนือโถ ให้ไหลกระแทกลงมาชำระของเสียให้ลงไปสู่ถังเก็บกัก แม้ว่าจะเกิดเสียงดังแต่ก็ชำระล้างสิ่งปฏิกูลลงสู่ถังเก็บกักได้อย่างหมดจด นอกจากนี้ยังมี “คอห่าน” ไว้ดักกลิ่นอย่างได้ผลอีกด้วย
   
ลักษณะอุจระหรือขี้ที่สมบูรณ์

และในยุคที่อะไรก็รวดเร็วติดจรวจไปเสียทั้งนั้น ส้วมก็จำต้องปรับตัวเองให้เข้ากับยุคสมัย จากเดิมที่ต้องเดินเข้าหาส้วม ตอนนี้ก็กลับกลายเป็นพกพาส้วมเคลื่อนที่ไปด้วยได้ทุกที่ เพื่อจะได้ปลดปล่อยความทุกข์ได้ตลอดเวลาอย่าง “ส้วมมือถือ” ที่ยังแบ่งออกเป็นหลากหลายประเภทให้เลือกใช้ตามความสะดวกในแต่ละสถานที่ หรือแม้กระทั่งเกิดเหตุอุทกภัย หรือเหตุฉุกเฉินต่างๆ ที่ทำให้การขับถ่ายกลายเป็นเรื่องยาก มนุษย์ก็คิดค้นอุปกรณ์ที่จะช่วยให้เรื่องยากกลายเป็นเรื่องง่าย เช่น “ส้วมลอยน้ำ” ที่เห็นได้มากในช่วงเหตุการณ์อุทกภัยที่ผ่านมา

ส้วมในงานประพันธ์
ในส่วนการประพันธ์ มีการเอ่ยถึงส้วมอยู่บ้าง ทั้งในวรรณคดีและบทเพลง จากวรรณคดีเรื่อง ขุนช้างขุนแผน มีกล่าวถึงส้วมอยู่ 2 ตอน คือ ขุนช้างใส่ความขุนแผนว่า เป็นกบฏต่อพระพันวษา ข้อหาหนึ่งในจำนวนนั้นคือ ซ่องสุมผู้คนและบังอาจทำส้วมไว้ในที่อยู่ คือ การมีส้วมอยู่บนบ้านซึ่งสมัยก่อน ไม่นิยมเอาส้วม หรือ "เว็จ" มาไว้ในตัวบ้าน ดังที่ว่า

        มันปลูกตำหนักป่าพลับพลาแรม  
 ค่ายป้อมล้อมแหลมเป็นหน้าฉาน
        ตั้งที่ลงบังคนชอบกลการ  
  นานไปก็จะเกิดกลีเมือง

อีกตอนหนึ่งนางวันทองตัดเป็นตัดตายขุนแผน ตอนหึงนางลาวทอง นางเอกที่หัวใจสลายเพราะผัวรักอย่างวันทอง ยังระบายออกมาด้วยความคั่งแค้นว่า

     ทั้งน้ำมันกระจกกระแจะแป้ง  
จะทิ้งไว้ให้แห้งเป็นสะเก็ด
     ให้สิ้นวายหายชาติของคนเท็จ  
จะขุดเว็จฟื้นดินให้สิ้นรอย

จากบทความ "ศรีสำราญ" ในนิตยสารสกุลไทย เขียนโดย จุลลดา ภักดีภูมินทร์ ขยายความไว้ว่า

"ส้วมที่เป็นส้วมหลุม จะอยู่นอกบ้าน พอเต็มก็เอาดินกลบจึงย้ายแล้วปลูกเว็จใหม่

ส้วมที่ขุนแผนถ่ายทุกข์เอาไว้ ตั้งแต่ตอนแต่งงานอยู่กินเป็นผัวเมีย กระทั่งขุนแผนไปราชการงานศึกเป็นแรมปี จนของเสียที่ขุนแผนที่นอกใจถ่ายทิ้งเอาไว้เนิ่นนาน กลมกลืนกลายเป็นเนื้อเดียวกับดินใต้เว็จไปเรียบร้อยแล้ว นางวันทองก็ไม่ละ บอกว่าจะยอมลงทุนลงแรง ขุดดินแล้วพรวนเสียใหม่ กลบร่องกลิ่นรอยเก่าเสียให้สิ้น ไม่ให้มีแม้แต่กลิ่นปฏิกูลของผัวตัวดี ลอยละล่องฟ่องฟุ้งเป็นเสนียดกับบ้านและจมูกของตัวนางวันทองอีกต่อไป"...

เรียบเรียงข้อมูลเพิ่มเติมโดยmanman

รายการบล็อกของฉัน

ป้ายกำกับ

20 ไอเดียแต่งบ้านราคาประหยัด (1) 5 เคล็ดตรวจสอบแบบก่อนซื้อบ้าน (1) 5 ป ของคอนโดแต่งเสร็จ (2) 6 ไอเดียกว้างในบ้านแคบ (1) 7 ลักษณะบ้านอยู่แล้วจน (1) 8 องค์ประกอบ เพื่อเนรมิตบ้านให้น่าอยู่ (1) 9 วิธีแห่งการรักษาความปลอดภัย "ป้องกันขโมยขึ้นบ้าน" (1) กฏหมายว่าด้วยรั้วบ้าน (1) กระจกวอลเปเปอร์ ...ศิลปะที่คุณสร้างสรรค์ได้... (1) กระเบื้อง (1) กระสอบทราย (1) การกำจัดปลวกแบบประหยัดค่ะ (1) การจัดวางบ้านให้ถูกต้องเหมาะสม (1) การใช้น้ำ (1) การตกแต่งห้องนอน (1) การทาสีบ้านเสริมฮวงจุ้ย (2) การบริหารหมู่บ้านตามกฎหมายจัดสรรใหม (1) การปลูกต้นไม้ตามทิศ (1) การเลือกซื้อบ้าน-คอนโดฯ ให้ถูกหลักฮวงจุ้ย (1) การเลือกพันธุ์ไม้ (1) กำจัด (1) เกร็ดควรรู้ก่อนทำห้องครัว (1) เกร็ดความรู้ (1) ของแต่งบ้านให้โชค (1) ข้อห้ามเกี่ยวกับบ้าน (1) ข้อห้ามของเคหะศาสตร์ (1) ความเชื่อในการจัดฮวงจุ้ยบ้าน (1) เคล็ดไม่ลับ (1) เคล็ด(ไม่)ลับการตกแต่งห้องให้ดูกว้างขึ้น (1) เคล็ดลับ (1) เคล็ดลับการดูแลรักษาขวดแก้ว (1) เคล็ดเสริมดวงให้โชคดี (1) เคล็ดฮวงจุ้ย ที่พบได้ทั่วไป (1) โครงสร้าง (1) จัดตุ้ปลาเสริมฮวงจุ้ย (1) จัดสวนสวยด้วย หิน นานาชนิด (1) จัดสวนสวย..เสริมฮวงจุ้ยบ้าน (1) จัดสวนหย่อมภายในบ้าน (1) จัดแสงสีให้สวนสวย (1) จัด ห้องนอน เพิ่มความเร่าร้อนให้ชีวิตรัก (1) ฉีกรูปแบบตกแต่งภายใน ด้วยกระเบื้องลายผ้าไทย (1) ใช้โทนสีธรรมชาติ แต่งห้องนั่งเล่นให้อบอุ่น (1) ซื้อบ้านมือสอง (1) ดอกไม้ (1) ต้นไม้กับความเชื่อ (1) ต้นไม้กับบ้าน เรื่องร้าย ๆ ก็มีเหมือนกัน (1) ต้นไม้ต้องห้าม (1) ต่อรองราคาได้ (1) เติมความสดชื่น (1) แต่งสวนในห้องน้ำ (1) แต่งห้องเด็กรับเปิดเทอม (1) แต่งห้องตามบุคลิก (1) ถมดิน (1) ทำสปาแบบง่ายๆ ที่บ้านคุณ (1) ทิศที่ดีในการปลุกต้นไม้ (1) เทคนิคซ่อมบ้าน..ที่แม่บ้านก็ทำได้ (1) เทคโนโลยี Smart Home เติมความอัจฉริยะให้บ้านยุคใหม่ (1) นกพิราบสัตว์เลี้ยงมหัศจรรย์ (1) นางฟ้าน้อยๆ บนสวรรค์ในบ้าน เปลี่ยนห้องให้สดใส ด้วยการเพนต์สี (1) บทความเรื่องต้นไม้ช่วยลดความร้อนในบ้าน (1) บัญญัติ10ประการการประหยัดน้ำ (1) บันไดเรือนไทยมีความเชื่อ (1) บ้าน (3) บ้านเดี่ยวแบบชั้นเดียว (1) บ้านที่ผีชอบอยู่ (2) บ้านมีความหมายต่อชีวิต (1) บ้านมือ2 (1) บ้านไม้ไผ่ (1) บ้านสวย : ห้องเล็ก (1) บ้านใหม่ ตามหลักฮวงจุ้ย (1) ใบชากำจัดกลิ่นในไมโครเวฟ (1) พรรณไม้ไทยมงคล (1) พลังงานแสงอาทิตย์ (1) ฟองน้ำ (1) มะละกอสำหรับตำส้มตำ ทำอย่างไรให้กรอบอร่อยไม่นิ่มเละ (1) มาตรฐานผลิตภัณฑ์ (1) มาอ่านเรื่องบ้านมือ2สยองๆ (1) แมลง (1) ระดับดินที่เหมาะสม (1) รูปแบบการซื้อขายบ้านมือสอง (1) ฤดูใบไม้ร่วง (2) วันหยุด (2) วิทยาศาสตร์ (1) วิธีการกำจัดแมงสาบแบบบ้าน ๆ วิธีที่2(เน้นประหยัดและง่าย) (1) วิธีการย่างปลาดุกให้เก็บไว้ได้นานกรอบอร่อย (1) วิธีจัดห้องรับแขก ตามหลักฮวงจุ้ย (1) วิธีใช้คอมพิวเตอร์ไม่ให้กินไฟ (1) วิธีทำบ้านให้น่าอยู่ (1) วิธีป้องกันบ้านจากหัวขโมย 5 แบบ (1) วิธีเลือกกระเบื้องปูพื้นห้องน้ำ (1) วิธีไล่จิ้กจกตุ๊กแกในบ้าน (1) วิธีอยู่กับเพื่อนร่วมบ้าน ที่ไม่เป็นมิตร (1) สกูตเตอร์ (2) สดชื่น (1) สบู่ในห้องน้ำสาธารณะ...ใครว่าไม่สำคัญ (1) สปา (1) สร้างตึกสูง 57 ชั้น จบในเวลา 19 วัน (1) สวน กับดุลยภาพแห่งพลังชีวิต ฮวยจุ้ยกับทิศหน้า... (1) "สวน" กับดุลยภาพแห่งพลังชีวิต "ฮวยจุ้ย" กับทิศหน้าบ้าน (1) สะอาดบ้าน (1) สัตว์เลี้ยงมงคล (1) สารตะกั่ว (1) สาระน่ารู้ เรื่องจอดรถขวางประตูบ้าน (1) สิ่งมีชีวิตจะโผล่ขึ้นมาจากคอห่านส้วมได้อย่างไร (1) สิทธิของผู้ให้เช่าที่ควรรู้ (1) สี (1) สีของบ้าน ตามโฉลกและเลขวันเกิด (1) สีทาอาคาร (1) สีน้ำมัน - หญิงมีครรภ์ (1) หมู่บ้านที่ใช้ชีวิตอยู่บนกองขยะ. (1) หมู่บ้านร้างหลอนที่ใหญ่ที่สุด (1) หลักปัจจัยการพิจารณาทำเลปลูกบ้าน (1) หลักพื้นฐานของบ้านน่าอยู่ (1) หลังคาบ้าน (1) ห้องครัวสุขภาพดี (1) ห้องจัดเลี้ยง (1) ห้องน้ำ (1) ห้องน้ำที่ถูกหลักฮวงจุ้ย (1) "ห้องน้ำ" ห้ามอยู่กลางบ้าน (1) ห้องรับแขก (1) อยู่บ้านว่างๆลองมาปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน (1) อยู่อย่างไรให้ปลอดภัยจากโรคสัตว์เลี้ยงสู่คน? (1) อากาศที่บริสุทธิ์ในบ้าน (1) อากาศเย็น (1) อาคาร (1) ฮวงจุ้ย บ้านยากจน (1) ฮวงจุ้ยห้องนอน เพื่อการนอนหลับฝันดี (1) โฮมออฟฟิศ (1) Acaricide (1) combed cotton (1) home (1) Housetop (1) Huaxi Village (1) lavatory (1) polyester (1) Refrigerator (1) self-cleaning (1) smilehomes (1) Tannic acid (1) toilet (1) UV Protection (1) WORKING with color (1) WORKING with color จิตวิทยาสีในการตกแต่ง (1)